Vogelasiel de wulp
Donor-veren

Sinds 2 jaar zijn wij ons in het asiel actief aan het verdiepen in beschadigde verenpakketten van de binnengekomen vogels. In het broedseizoen komen er regelmatig slecht doorvoede jonge kraaien, kauwen en meeuwen binnen waarvan de veren broos zijn. Die breken dan af met als gevolg dat de vogels niet meer kunnen vliegen. Dit is een jaarlijks terugkerend probleem bij alle vogelopvangcentra.  In het verleden moesten de dieren aan het eind van het seizoen dan alsnog geëuthaniseerd worden omdat de vogels niet kunnen worden vrijgelaten als ze niet kunnen vliegen.  Volgens de vergunning mogen we ze niet permanent in huis houden en in de volière krijgen hun veren vaak geen kans om weer aan te groeien omdat ze voordurend afslijten door contact met het gaas.

Bij de meeste vogelsoorten trekken wij de beschadigde veren uit waarna er binnen vier weken weer nieuwe, mooie veren op die plek teruggroeien. Alleen werkt dat bij kraaiachtigen en meeuwen niet op dezelfde manier. De ervaring leert dat uitgetrokken slechte veren bij deze vogels niet direct teruggroeien.  

Drie jaar geleden, bij het ontwikkelen van een nieuwe methode voor de opvang en voeding van  gierzwaluwen, stuitte ik op een artikel van een gierzwaluwopvang in Duitsland. Hier werden complete verenpakketten (arm- hand- en staartpennen) van gierzwaluwen vervangen wanneer deze beschadigd waren. Mooie veren van een overleden vogel werden heel secuur verwijderd, geprepareerd en bij een levende ontvanger geïmplanteerd. De slechte veren van de ontvanger worden afgeknipt waarbij de basis in de vleugel blijft zitten. Van de donorveer wordt de basis afgeknipt. Je houdt dan twee holtes over. Met behulp van een staafje carbon óf glasvezel dat precies in beide holtes past en epoxyhars worden de nieuwe veren bij de ontvanger ingeplant.

Deze techniek helpt de jonge gierzwaluwen tot hun eerste rui waarbij de gerepareerde veer uitvalt en er weer een normale nieuwe schacht met veer teruggroeit. In de valkerij wordt al jarenlang gewerkt met deze techniek waarbij een kapotte veer vervangen wordt door een goede donorveer. Alleen gaat het hier meestal om enkele veren. Toen ik dit las dacht ik: ‘als ze dat bij gierzwaluwen kunnen en dat blijft drie jaar zitten, moet dat bij onze vogels ook kunnen!’ Je helpt de dieren dus naar hun volgende rui. We zijn daarom mooie veren gaan verzamelen van overleden kauwen, kraaien, eksters, uilen, gierzwaluwen en meeuw-achtigen en hebben eerst een paar proeven gedaan met satéprikkers en secondelijm. Dat werkte al redelijk goed en we kregen een beetje handigheid in het plakken. Daarna was het zaak om de goede materialen te vinden en mooie veerpakketten te verzamelen.

Begin januari hebben wij de eerste kauw met donorveren losgelaten nadat hij eerst door Rinse van der Vliet geringd was. Rinse van der Vliet heeft de standaardmetingen verricht waarbij bleek dat het verschil tussen de linker- en rechtervleugel qua lengte 2 millimeter was. In het wild is dat verschil meestal maximaal 1 millimeter. We waren dus reuze tevreden dat we zo dicht bij de natuurlijke maatvoering gerepareerd hadden.  Met behulp van de epoxyhars zitten de carbon- en glasvezelstaafjes als een huis. Het is water- en vuurvast en lichtgewicht materiaal. De kauw vloog perfect weg en hopelijk krijgen we over een jaar of wat nog eens een terugmelding!

Sharon Lexmond
Vogelverzorgster vogelasiel De Wulp

Vogelasiel de wulp